NÜKLEİK ASİTLER (DNA-RNA)


·         Enformasyon makro molekülleridir. Genetik bilgiyi dölden döle aktarırlar. Hücrenin yönetici molekülleridir.

·         İlk kez Friedrich Miesher tarafından nükleustan izole edilmişlerdir. Yapılarında C, H, O, N, P elementleri bulunurlar.

·         Özel proteinler ve bunlar diğer moleküllerin sentezinde kullanılan bilginin depo ve transferlerini yaparlar. Yapı taşları nükleotitlerdir.

·         Yapılarındaki pentaza göre isim alırlar. Nükleik asitin yağısındaki pentaz riboz ise RNA, desksiriboz ise DNA ismini alırlar.

       NUCLEOTİTLER

·         Taşıdıkları azotlu organik bazlara göre isim alırlar. Her bir nükleotite bir azotlu organik baz bulunur. Her nükleik asit molekülü 4 tane nükleotit taşıdığına göre her nükleik asitte 4 tane organik baz bulunur diyebiliriz.

·         Organik Azotlu Bazlar

                  1- Adenin      2- Guanin      3-Ctozin         4-Timin     5-Urasil

      DNA Nucleik asit                                            RNA   

      Adenin nükleotiti                                  Adenin nükleotiti

      Guanin nükleotit                                   Guanin nükleotit

      Etozin nükleotiti                                    Etozin nükleotiti

      Timin nükleotit                                      Urasil nükleotit

NOT→ Nucleotitler birbirlerine fosfat bağı (3-5 fosfolipitler) ile bağlanır.

NOT→ Nucleotitlerin farklı dizilmeleri faklı ve çok bilgi taşımasını sağlar.

                           Bir Nükleotitin alt birimleri

   1- Azotlu organik baz             2- Pentaz            3- Fosfat (fosforik asit)

·         Azotlu organik baz+pentoz = NUCLEOSİT

·         Nucleosit + fosforik asit = NUCLEOTİT

Azotlu organik bazlar

·         Halkasal yapıda olup iki gruba ayrılırlar.

·         Bunlardan altı üyeli olup tek halkadan oluşanlara primidin (ctozin, Timin, Urasil), Birinci halka 6, ikinci halka 5 üyeden oluşan iki halkadan oluşanlara Pürin denir. (Adenin, Guanin)

 

Pentozlar  

·         Nukleik asitlerin nükleotitlerinde yer alan iki çeşit pentoz vardır. DNA’da Deoksiriboz, RNA ve ATP’de Riboz bulunur. Deoksiriboz’da göre bir oksijen atomu eksiktir.

4-Fosforik Asit

·         Nükleotit oluşumuna katılan fosforik asit nükleotitlerin fosfat grubunu oluşturur. Bütün nükleotit  çeşitlerine katılan ortak bir moleküldür. Fosrfat 5 bağ yapar

Nükleotitlerin Adlandırılması

·         Nükleotitler taşıdıkları baz veya şekere göre isim alırlar. ATP nükleotiti yapısındaki bazdan dolayı adenin, yapısındaki şekerden Ribonükleotit adını alır.

NOT→ Nükleotitlerin alt birimleri glikozit bağı ile bağlanarak nükleositi oluştur.

ATP Nükleotiti

·         ATP hücrenin doğrudan kullanacağı bir enerji taşır.

·         Kimyasal yapısında pentozlar 5 karbonlu riboz organik bazlardan adenin ve üç fosfat grubu yer alır.

·          Hidrolizi için gerekir. Dehidrasyonunda ise su açığa çıkar.

·         Oluşumunda tepkimeye enerji verilir. Yıkımında enerji açığa çıkar.

·         Solunum, fotosentez, kemosentezde ATP üretilir. Biyosentez, hücre bölünmesi, aktif taşıma, kas çalışması, sinir iletiminde ATP tüketilir.

·         Bütün organizmalar için enerji ve fosfat kaynağı.

·         Bir ATP molekülündeki fosfat bağlayan bağlar kolaylıkla kopar ve enerji açığa çıkar. Bu bağlara yüksek enerjili fosfat denir.

·         ATP’den her fosfat kopuşunda biyolojik sisteme enerji verilir. ADP ve P’den ATP sentezlenirken sistemden enerji alınır.

·         Hücre canlılığını yitirmedikçe ATP yapım ve yıkım olayları hücrede aynı anda olur.

·         Nücleik asitler : DNA, RNA, ATP

·         Adenin, Timin, Ctozin, Guanin→DNA

·         Adenin, Urasil, Ctozin, Guanin→RNA

Nücleotidin Alt Birimleri;

·         Azotlu organik+Pentoz+Fosfat grubu

·         Nücleosit+H3PO4 = Nücleotid

·         DNA’da 1.850.000.000 nücleotid bulunur.

·         ATP’de (Adenin Three fosfatta)

·         DNA nükleotifinin aldığı şekle Chromatid denir.

·         Beyin saf glikoz yakar.

·         Solunumda glikoz kullanılır. Karbonhidrat ve protein anormal durumlarda kullanılır. Protein yakılmaya başladığında ölünür.

·         Protein sentezini ribozom yapar, ribozomuda DNA yapar.

·         Bir amimoasitten üç nükleotid sorumludur. Bu üç nükleotid’e kodon denir.

·         Kodon → Gen → DNA = Chramotid – Chromozom

·         DNA enformasyon makro molekülüdür.

·         Çift zincirden meydana gelmiştir.

·         Organik gazları Adenin, Guanin, Ctozin, Timindir.

·         Kendini eşleme (repkilasyon) yeteneğe sahiptir.

·         Hidrolizinde DNAaz enzimi kullaılır.

·         Sentezinde DNA Polimeraz enzimi kullanılır.

·         Prokaryot hücrelerde stoplazmada bulunur.

·         Ökaryot hücrelerde çekirdek, Mitokondri ve Kloroplastta bulunur.

·         Hücrelerdeki bütün faaliyetleri kontrol eder.

·         Şekeri pentozlardan deoksiribozdur.

·         rRNA transfer RNA’nın geçirdiği aminoasitleri kabul eder.

·         1 kodon 1 aminoasitten sorumludur.

·         Türlerdeki farklılık kodonlarındaki harflerin ve kodonların  yerlerinin farklı olmasından meydana gelir.

      A = T             G = C

SORU: 2000 baz çifti içere DNA’ sında 500 tane Adnin, bu bakterinin kendisini işlerken kullandığı moleküllerle ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır.

   4000 fosfat vardır. Çünkü baz çifti

   500 Adenin vardır.

750 Guanin Çünkü A=T  T =500    

 500 Timin vardır. 1000 Deosiriboz.

SORU: 56 Peptit bağı bulunan bir proteini sentezlerken kaç nükleotid kulanılmışır.

      56 Peptit bağında 57 protein bulunur.

      57 x 3 = 171

      3 tanede başlangıç kodununda nükleotid vardı;

      171 + 3 = 174

SORU: Guanin ile Ctozin arasında 3 hidrojen bağı olduğundan Adenin ile Timin arasında 2 hidrojen bağına göre DNA sarmalı daha sağlam olur. Hangisi en fazla iki bağa sahiptir?


      RNA

·         RNA kendini eşleyemez. Tek zincirlidir.

·         Prokaryot hücrelerde stoplazmada bulunur.

·         Ökaryot hücrelerde çekirdek, mitakondri ve stoplazmada bulunur.

·         Protein sentezi ile görevlidir.

·         Şekeri pentozlardan ribozdur.

·         DNA’dan farklı olarak azotlu organik bazlardan Timin yerine Urasil taşır.

·         3 tür görevi vardır.

·         . rRNA→ Protein sentezi yapar

·         . tRNA→ Taşıyıcı görev yapar.(rRNA’ya taşır)

·         . mRNA→ Mesajları götürür.

Transkripsiyon : DNA’nın RNA’yı yazmasıdır.

·         RNA’nın hidrolizinde RNA az, sentezinde RNA polimeraz kullanılır.

Yorum Yaz
Arkadaşların Burada !
Arkadaşların Burada !